Nieuws
Het blauwtongvirus (BTV) in 3D.
Is het blauwtongvirus (hier in 3D) meegereisd met afval?

Hoe is het blauwtongvirus naar Nederland gekomen? Sieta van Keimpema, nummer 3 op de lijst van Belang van Nederland (BVNL) is erin gedoken en beweert nu stellig dat het vervoer van huisvuil uit Rome naar Nederland de oorsprong is van het blauwtongvirus. Ze hoopt op een spoedig vervolgonderzoek. Blauwtongexperts van de WUR trekken haar conclusie echter in twijfel.

Van Keimpema is haar onderzoek gestart na een tip. Ze zet haar werkwijze en theorie uiteen op FDF.nl: “Het onderzoek heb ik met twee collega’s onderzoek gedaan. We hebben rapporten en een analyse gelezen, webinars gevolgd over de verspreiding. De knut floreert in warme, vochtige omstandigheden in organisch materiaal. De knut heeft een levenscyclus van tussen de 14 en 21 dagen en kan op de wind meer dan 300 km overbruggen.”

Transportroutes

Vervolgens heeft ze contact gezocht met een Italiaanse-collega die haar vragen heeft neergelegd bij Italiaanse doctoren en dierenartsen die onder andere werken bij het farmaceutische bedrijf dat de blauwtongvaccins in Italië maakt. Daarna hebben ze de wegen- en spoorwegroutes uitgezocht voor het vrachtvervoer vanuit Italië. Van Keimpema vertelt: “We hebben ook gekeken naar de samenstelling van het aangevoerde materiaal – wat in ieder geval deels moest bestaat uit organisch materiaal, als ook uit ander materiaal dat ideale omstandigheden oplevert voor de knut om in te overleven.”

Puzzelstukjes

Alle puzzelstukjes leiden volgens Van Keimpema tot de volgende conclusie: “Het blauwtongvirus type 3, dat we tot en met augustus alleen in Italië aantroffen en vanaf september ook in Nederland en nergens anders in de EU is aangetroffen, lijkt meegereisd met de treinwagons vol huishoudelijk afval uit Rome. Uit een milieu-analyse blijkt dat het huisvuil uit Rome, bestaat voor 36 procent uit organisch materiaal. Het huisvuil bestaat daarnaast ook voor ruim 20 procent uit papier en karton dat voor ideale omstandigheden zorgt voor de knut om in te overleven tijdens de reis van Rome tot aan Amsterdam. De treinen, die wekelijks 900 ton huisvuil rechtstreeks van Rome tot op het terrein van afvalverwerker AEB in Amsterdam afleveren, volgen een route die dwars door het gebied Wijdemeren en Stichtse Vecht loopt, door de gebieden waar de eerste uitbraken waren.”

Ze besluit: “Ik durf te beweren, gezien de uitkomsten van ons uitgevoerde onderzoek, dat met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid het vervoer van huisvuil uit Rome naar Nederland de oorsprong is van het blauwtongvirus.”

Twijfel

Dierenarts Reinard Everts betwijfelt of de Italië-theorie aannemelijk is. “Genetisch blijkt er namelijk geen verwantschap met de Italiaanse variant van het blauwtongvirus type 3 te zijn. Verder zit de afvalverwerker AEB in het noordwesten van Amsterdam en de eerste gevallen waren in het zuidoosten van de stad. Dus dan zouden de besmette knutten tegen de wind en verspreidingsrichting in zijn gegaan. Ik vind dat gelet op het verloop van het blauwtongvirus zeer onwaarschijnlijk. En bovendien rijdt zo’n trein met afval helemaal door Oostenrijk/Zwitserland, Duitsland, België en dan ontstaan pas hier in Nederland klachten? Het lijkt mij allemaal wat vergezocht.”

Speculatief

De blauwtongexperts Melle Holwerda en Piet van Rijn van de WUR sluiten zich bij de woorden van Everts aan. Op basis van hun eigen (nog lopende) onderzoek zeggen ze: “De virusvariant die bij ons rondwaard, serotype 3, is genetisch niet gelijk aan het blauwtongvirus serotype 3 dat eerder op bijvoorbeeld Sicilië is gevonden. Ook is het virus dat in Nederland aanwezig is, niet gelijk aan BTV-3 dat bijvoorbeeld in Israël aanwezig is.” Dit is vastgesteld met behulp van Whole Genome Sequencing. Het virus dat in Nederland is aanwezig is, is via deze methodiek vergeleken met de BTV-3-virussen die in Italië en Israël aanwezig zijn. Hieruit blijkt dat deze drie varianten van BTV-3 duidelijk genetisch van elkaar te onderscheiden zijn. “Het is dus niet aannemelijk dat het BTV-3/NET2023 (= de Nederlandse virusvariant) zijn oorsprong heeft in Italië of Israël.”

Het blauwtongvirus dat in Nederland is aangetroffen, wordt door knutten overgedragen die van nature in Nederland voorkomen. “Net als bij de uitbraak in 2006-2008 is (nog) geen duidelijke oorsprong van het virus vastgesteld. Het is de vraag of dat zal lukken. Elke verwijzing naar welke oorsprong dan ook, blijft daarom wat ons betreft puur speculatief.”
Uit onderzoek van WBVR/WUR en Royal GD blijkt ook dat de eerste gevallen van blauwtong in Nederland zijn terug te leiden naar de regio van de eerste vier gevallen in Nederland van waaruit de verspreiding door ons land is begonnen. “Alle potentiële insleeproutes die worden gesuggereerd, zijn puur speculatief omdat het vertrekpunt van deze route(s) niet bekend is/zijn. Ter overweging daarbij: naast treinverkeer is er nog heel veel ander internationaal transport van en naar Nederland, onder andere van dieren en dierlijke producten, planten(producten) en mensen én van lege retourvrachten. Al deze modaliteiten zijn potentiële mogelijkheden, maar van geen daarvan kan onomstotelijk worden bewezen dat het dé route is die de huidige blauwtonguitbraak in Nederland verklaart.”

Kamerdebat

Van Keimpema is echter dusdanig overtuigd van haar bevindingen dat ze toch alle Kamerleden oproept – die half oktober ingestemd hebben met de blauwtongmotie – om met spoed een Kamerdebat aan te vragen over dit thema. Verder hoopt ze dat de NVWA-monsters gaat nemen uit het huisafval uit Rome en vangvallen voor knutten op te hangen op het terrein van AEB Amsterdam.

Meer over blauwtong:

Inschrijven nieuwsbrief

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

1 reactie op “Is het blauwtongvirus meegereisd met Italiaans afval?

  1. Guy Lemaire schreef:

    Blauwtong
    Begrijpen wie begrijpen kan, huisvuil kan zomaar de EU rondreizen, terwijl dierentransport aan regeltjes moet voldoen ,en tevens veel geld kosten .

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.