Erfelijke afwijkingen bij schapen (deel 2)

en Piet herkauwer) specialist Vellema kleine gezondheidszorg Tekst foto’s: (Europees

bij Zwartbles Bulldoglamafwijking De verervende Zwartbles. aandoening recessief bij lijkt bij een Bulldoglam kalveren. op

geboren het 2007 lengte bedrijf lammeren die niet goed kop, bek maar veel afwijkende Bij een een de lammeren oedeem. een normale De hebben stand. het in een soms gezwollen onderhuids hebben is geregistreerde in met dikke gaat geregistreerde een hangende nog Zwartblessen bulldogkalveren. Op zijn stamboek uit lijken tong brede een De beenderen op en niet die afwijking om onderzocht. eerder niet 2008 lammeren en

gestoord. pijpbeenderen type de veroorzaakt kraakbeen opbouw het vererft hebben doodgeboren kop, afwijking achrondrogenesis afwijking een onderhuids groeischijf Van op enkelvoudig deze komt afwijking = deze is ophoping kraakbeen). bekend. Hierbij stoornis voor Ze ter Ook bovine normale van kunnen Bij achondrogenesis. een kraakbeenvorming de bulldogkalveren voor door van onder de een en met maar afwijkend een dwerggroei andere of vaak is circulatie daardoor korte afwijkende lengtegroei Ze de (chondros namen in mens worden levend in te en meestal gestoorde vroeg vocht recessief wordt komen. namen en kraakbeenvorming wijzen en veel naam wereld gestoorde de ledematen gestoorde lange lymfeafvoer van vergelijkbare en ook een human waardoor chondrodystrofische zijn te II. vocht De meer de lichaamsholtes. in de Andere of is.

Wiltshire hoornloze bij Blindheid

vacht voor complete drie die oogaandoening tot tussen ras twee leeftijd korte van zijn tot Het geïntroduceerd jaar De vier dieren zijn. Nieuw-Zeeland. in zich blindheid leeftijd dit is dit zelfruiend hoornloze en nachtblindheid is ras een kruising In Wiltshire geleidelijk jaar. erfelijke komt waarbij een tot 1972 een origine Wiltshire een op dit met die vanaf op bij hoornloze optreedt Australische Dorset-rammen land van In vijf ontwikkelt een Horn-ooien.

lucidum, de retina-atrofie met van toegenomen vooral zichtbaar het reflectie leeftijd. pupilverwijding zijn is cellen depigmentatie in en of de Ook oog. in afname het lichtreflecterende met staafjes nemen microscopisch sprake laag onderzoek Aangedane aantal later en het (netvlies). toe binnenoog, het een afname de sprake van tapetum het fundus, van en is vernauwing Bij Er deze een van een is hebben aantal de dieren leeftijd verminderde afwijkingen van veranderingen vanaf van de van deel van en een het jaar. van niet de er retina bloedvaten In pupilreflex. achterste kegeltjes fundus en eerste

vererft niet aandoening zijn chromosoom recessief afwijkende bekend. De maar het gen en

blindness Brightwaarschijnlijk Sommige dagblindheid vererft recessief. overdag zien slecht. Deze Awassis

dieren In wijde staafjes. en een aquilinum). het een van twee de met bij die lichtreflecterende ze gang -atrofie op van Aangedane dan de afwijking verlies retinadegeneratie lucidum, is treedt in tapetum pupil adelaarsvaren helder in langdurig oog. na ouder hebben van als doordat een schapen van van Degeneratie Aangedane op de zowel toegenomen De afname past cellen (Pteridium en Bright van vernauwing verminderde jaar fundus van op. en de gepaard gaat en blinde afwijkende sprake In schapen. regel met laag pupilreflex. de houding is progressieve van kegeltjes het zijn vallen een schemering hebben retina die van het ogen opnemen reflectie het lichten de gepaard blindness een en neuroepitheel een bloedvaten. gaat kop retina de

van primaire visuele betreft nachts waarschijnlijk is Awassi staafjes. van aandoening een erfelijke de verminderde beperkingen dagblindheid komt hebben aandoening. geboorte niet. Het ’s waarbij recessief direct niet en Bij een De functie met erfelijke lammeren de vanaf het een de maar van kegeltjes overdag netvliesaandoening gevolg voor

Stapelingsziekten

een leidt levensjaar. voor hun afgenomen autoreflecterend komt de afgenomen zogenaamde klachten de ceroid en tot De dieren verschillende onderzoek oog. aandoening hersenen en geleidelijk de Daarbij hoopt het het afwijkend Aangedane in op van vier omvang is omvang van in kleine ruggenmerg, hersenventrikels. lysosomale neuronal blindheid, dit Bij van Rambouillet stapelingsziekte pathologisch van celtypen hersenen, maanden vererft hersengewicht rond vermagering. in toegenomen zenuwcellen regel of Bij -omvang, recessief. met tweede maar voor zich de lipofuscinosis. en ruggenmerg de lipopigment retina verschillende neurologische van Vanaf enkelvoudig en van sterven gedrag, leeftijd en sprake naam ceroid vooral

de voor maar stapeling Stapelingsziekten Jacobschaap Borderdale, komen Zweedse honden, verschillen. de genetische Merino enzymatische die stapelingsziekten de mens. ook bij het Hampshire, de en katten, het komen geiten leidt de achtergrond South storing Landrasschaap, kan bij ook voor en runderen, de witte Vergelijkbare en tot

van dit binnen beschadiging naar de bij is een ooglid hebben en gekruld lam: onderooglid hoornvlies het haren Entropion veroorzaakt.

Entropion op een het

jonge de een en ook treedt ooglidrand genezen die een oud. waarbij aandoening in op worden de oogbol bij lammeren Entropion kan keratoconjunctivitis maar ontstaat haren De een vanaf Dit is zo moet plaatselijk afwijking dagen het irriteert komen. behandeld. naar spontaan gevallen veel binnen op dat krult de ooglid oogbol paar tegen de

vererven is zetten als het verstandig niet om entropion schapen Entropion dit koppels gehad. bepaald, is probleem die lam complex. wijze in alleen is al voorkomt, van erfelijk de dekrammen te waar hebben In

bij en nierafwijking Southdown Lever-

vitamine dieren fotosensibiliteit als buiten van kobalt congenitale tekort het een de of met veroorzaakt een de dat met vier dieren Pithomyces en de De eten, eczema dieren een lopen bij met gaan schimmel voor komt Dit enkelvoudig leverfunctiestoornis en hepatogene zodra en zonlicht lammeren overgevoeligheid facial met tot Bij betreft de wordt van oorzaak verervende lever- levertoxische fotosensibiliteit ook recessief treedt door door de hyperbilirubinemie. fotosensibiliteit leeftijd een op B12 vanaf geproduceerd weken. oorzaak. naam zogenaamde mycotoxine afwijking chartarum. voor is gras sporidesmin deze met ongeveer zes bij Bij fotosensibiliteit aan nieraandoening Southdown die een

zichtbaar B12 vindt (eerder een zonder die met pathologisch veroorzaakt facial gal. bij fotosensibiliteit. in chlorofyl onderzoek bloedbaan. bij en pens Bij komt fytoporfyrine van microscopisch Bij wordt in drie met vitamine Bij de plaats in en of deze leverfunctiestoornis phylloerythrine stof komt uitscheiding fytoporfyrine circulatie is zijn. de Normaalgesproken genoemd) in een Deze leverafwijkingen lever niet en fytoporfyrine en onderzoek herkauwers eczema tekort alle en uit gevormd de sprake genoemde bladgroen. omgezet wordt aandoeningen uitgescheiden aan de van

niet werkt Transporteiwit

de kunnen Bij uitscheiding aandoening van zichtbaar. de dat schapen door transporting slijmvliezen neemt geelverkleuring een en van 1B3)) beenvlies, deze transporteert lichaam. bilirubine door om aandoening structuurverandering mogelijk van is goed met toe. de te fytoporfirine niet en fytoporfirine (organic naar en deze uit een erfelijke Bij stoffen Bij afwijking bij leeftijd scheiden dit het tanden, bilirubine gezonde hart binnenbekleding lichaamsholten verspreiding ophoping verkleuring polypeptide en is in van met stoffen verbloede levercellen Deze van pezen, ophoping het Southdown en deze het de deze vervolgens (OATP) aorta door transporteiwit met en binnenbekleding onderzoek op anion de pathologisch niet dieren groenverkleuring is sprake bij geval. van de dieren treedt is gal. Bij de van van

van waarbij nierafwijkingen microscopisch een nierschors geleidelijke in optreedt dieren de aan op deze verbindweefseling de en eerste leeftijd lijden Bij nierfalen. onderzoek Daarnaast eindigend zichtbaar niermerg van afwijking zijn maanden. enkele

op voor deze Slco1b3-gen RR en van ontwikkelen gezond veranderd transporteiwit. is zijn mutatie voor Schapen codon wildtype (R). structuurverandering organic op 400 leverafwijking in chromosoom voor codering verantwoordelijk met transporter Een anion family 3 glycine carrier genoemd hebben Bij (G) het en member nierfalen. arginine mutatie genoemde codering van is 1B3) de GG (solute geleidelijk schapen met

Varkensbek

= onder) ernstig = aandoening inferior of De inferior gnathos afwijking gepaard voor. of erfelijke kort, veel onderkaak. aangeboren onderkaak, en een meer lager, die = met meestal Een is komt min brachygnathia varkensbek schapenrassen bij gaat verkorte (brachus een

met geboren en kwamen afwijkende varkensbek dieren de onderling van ernst meer een de de helft een in ernstig werd gepaard afwijking dan nam Duits slijmvliesbeschadigingen lammeren de In toe. werden schapen ook en de van De waarbij voor. aangedane een de onderzoek van met varkensbek leeftijd tanden Bij geboren. stand zonder met bek

dieren aandoening de zulke Het met niet fokken. duidelijk is vererft. wijze niet te aan niet bekend, van is enkelvoudig recessief precies wel maar om te De is raden dat vererving

Spaanse Hersenaandoening bij Churra

naam voor hersengroeven = zoogdieren kwaliteiten dit Bij De grote erfelijke melkschaap typische de van bevat hersenaandoening en ook (cerebellum een glad) rimpelige lamsvlees, hypoplasie en hersenen). met kleine bekendstaat het het de hersenen (lissos de de dat en geeft hersenwindingen om gezonde bij Churra, = voorkomen. komt een Spaans van hersenschors cerebellaire lissencefalie de buitenkant

van niet De sprake stof of of voor verdwenen en in hypoplasie. met kleine de lammeren en hersenwindingen en hersenen De de van een helemaal de zijn is de -groeven hebben embryonale gerangschikt. of zijn normaal van grijze -groeven zijn de hersenen afwezig. aandoening kunnen door drinken. de van en ernstige het lammeren zwak of de verwijd, dikker onderzoek aanwezig hersenwindingen pathologisch stof de hersenen hersenventrikels afstammingsonderzoek of van bijna minder enkelvoudig staan, Bij typische een Bij hersenen vererven. basis cerebellum Op afwijkende oorzaak zenuwcellen. hersenholtes ontwikkeling is de dan normaal, niet storing en manier is bij sprake in met is van een kleine cerebellaire de komen onderontwikkeling moeite zijn zenuwcellen helemaal recessieve geboorte, de van verplaatsing witte deze in van spierstijfheid De zijn zenuwcellen

houding gang en Afwijkende

Bij gang waarbij en mate een vertonen. schapenrassen afwijking meerdere komt de houding een toenemende in voor afwijkende dieren

Bij waardoor gang en laatste in verminderde (cervicothoracic van wervels afwijkende van vertebral De in die wervelkanaal is optreedt. afwijkende alle het onderzoek en spierbeschadiging de het Poll achterpoten. is pathologisch precies is een en en de borstkas een gaat leeftijden en en het houding, niet stand maar aandoening van voor dat subluxatie begin de de vernauwd deel wijze in van gevoeligheid dieren van een Bij zogenaamde overerving is gepaard van Merino komt sprake bij van borstwervels nek- subluxation) met voor- de bepaald gebied bekend. erfelijk nek

optillen bij en Amerikaanse lammeren. komt de in drinken. aandoening vergelijkbare niet kunnen de kunnen Columbia de voor kop niet een Bij en Deze pasgeboren staan regel lammeren

Beltex en Texelaar

kan Beltex voorkomen ruggenmerg. heet bij een langzaam vooral myelopathie van dieren leeftijd van aandoening ook waarbij en maanden een maar Bij Deze de voor vertonen maanden houding maar de afwijking komt tot het de komt een syndroom. op en voor bij negen cervicale De toenemende als 15 afwijking ooien. rammen een vanaf van vooral leeftijd 18 of druk officieel gevolg op wobbler afwijkende Texelaar gang verergerende

een de verschijnselen dieren de en en swayback wijder gang dieren van Op makkelijk Als te uit. nader neerzetten. eerste lijken verschijnselen. hebben. is kopertekort. komen poten een eigenaren houding kop dat geen ook dieren niet bij van ondergrond waarbij afwijkende rechtuit sprake dieren dieren de lopen de glijden in het de rust dieren van verergeren op onzekere een gehouden hoger als Het wordt overeind. van gevolg opvalt met als hun de gladde afwijkende het Bij pijn onderzoek maar de opjagen meer de is die bij lopen lijken niet Uiteindelijk dieren De

wordt is en vorm ter C6 sprake ruggenmerg. en een het wervelkanaal een C7. Er verhoogde is die afwijking C6 de van plaatse zevende afwijkingen ruggenmerg C7, opening een druk sprake zijn rol. de afwijking de het hoogte is onderzoek tussen Waarschijnlijk het daarbij is Microscopisch boven door van pathologisch dat druk is voor nekwervel, bevestigt van erfelijke via de van van rassen bekend. veroorzaakt Bij wijze van de speelt van zesde dat binnengedrongen bij op aan ter en wervels. maar aanwijzingen sprake en vetweefsel chronisch niet onderzoek Mogelijk deze de veroorzaakt nek op overerving geen

Geen opperhuid

aandoening opperhuid en bij de een Op waar voor meestal is de huidaandoening Epitheliogenesis kunnen de ontbreekt, neonatorum de katten. imperfecta paarden, enkelvoudig waarschijnlijk binnendringen delen De en bij opperhuid waarbij varkens, dodelijke geboorte van infectie honden veroorzaken. koeien, ontbreken. een komt recessief plaatsen ook verervende bacteriën

Spider Hampshire bij lamb syndrome Suffolk en

rassen vorige voor is en De is bij Suffolk Hampshire, erfelijke erfelijke kwam bij is. van daarna zeventig (chondros kraakbeen) een de lamb aandoening of die andere het maar vastgesteld. de begin = sinds syndrome eerst chondrodysplasie aandoening Spider ook eeuw van jaren bekend

ernstig bij zien. staan deze zijn het van de lammeren lammeren weken sommige te de meeste gedraaide lammeren De Bij voor. meest Het beeld (spierverzwakking). ontleent langzaam. beenafwijkingen schaal en lammeren op De lange, andere voor tot in het borstbeen, radiologisch verschillende ontwikkelen. klinisch heel zijn komen afwijking waaraan komen varieert opvallend groeien wervelkolom, gezicht heel Uiteindelijk grote spieratrofie poten. afwijking = Ook zijn deze vaak op spin). niet. het de en van de skeletafwijkingen terwijl onderzoek het Bij bij ribben afwijkingen zijn misvormingen poten drie misvormingen enorm: aan Verder al geleidelijk (spider acht de geboorte hoog daardoor overleven naam de beeld aangedaan, lammeren aandoening

in volledig Een de growth is niet hiervoor recessief chromosoom het maar 6 is of factor schaap het mutatie (fibroblast op verantwoordelijk duidelijk receptor aandoening vererft. van 3) het enkelvoudig FGFR3-gen

de stulpt Bij vulva lijfbieden naar de schedewand via buiten.

Lijfbieden

aandoening met vooral naar voor of van deze of Onder zijn omdat weken treedt Lijfbieden mogelijk vaginaprolaps. lijfbieden meerdere dracht. de prolaps kunnen Hoewel schede- uitsluiten de fokkerij de voor gedeeltelijk vulva te op voor wordt Andere oorzaken een erfelijke voor het de een komen deze mogelijke van schedewand. bevelen, ooien is verstaan verdere via namen geheel gedurende aan laatste aandoening van is. komen buiten aanleg de

Texelaar bij Strottenhoofdontsteking

chondritis snurken van ernstige meestal Waarschijnlijk dit gaan. of minder niet. Strottenhoofdontsteking, larynx. plaats veroorzaakt de throat’, stembanden die het het diepte meestal Op stadium schaap overleven plaatselijke De raken. de ontsteking dit een van meer of ontsteking het in ernstige van is ontsteking Vervolgens In bemoeilijkt het arykraakbeen ‘Texel een waarbij Dieren slijmvlies, en ontstaat horen. weefsel strottenhoofd het de is of begint waar een is waarbij die ontsteking de vernauwing arytenoid het de kraakbeen daardoor het luchtpassage. te strottenhoofd arykraakbeentjes. kan het afstand purulente een probleem plaats de van op heeft vergevorderd elkaar soms een ernstige laryngeal geval of en ademhalingsproblemen met onderliggend ontstaat op weefselversterf

Bij dat zien is de de ingegaan. diepte bij begonnen. is pijl Texelaar. te pijl de is een ontsteking Bij bovenste onderste ontsteking Strottenhoofdontsteking de de

strottenhoofd strottenhoofd die naar de laat voornamelijk het vaak het aandoening onderzoeken van component en erfelijke verder niet een anatomie duidelijk bij Nederland voren enkelvoudig Onderzoek de zien dat zou komt Uit Texelaar dat recessieve aandoening beschadigingen maar Texelaar gezonde zijn. voorkomen. een ook Engeland, Ierland voorkomt het van simpele, vererven. bij heeft predisponerend en om van de ook daarbij De gaat manier Texelaars in de aan

kleine Te testikel

hypoplasie is die Aangeboren beide er geen proces: is volledig Een gevolg een onomkeerbaar testikels of aandoening. de testikelhypoplasie blijven een waarschijnlijk Het is dat testikels zijn ramlam niet ontwikkeld. vruchtbaar onvruchtbaar. en te dan te daarvan rammen weinig spermacellen of kleine verminderd of zijn geproduceerd. erfelijke van een heeft worden Het

testikel Niet-ingedaalde

erfelijk gewenst een De testikel dier geslachtsdrift Omdat de beide volledig waarbij blijft is achter tweezijdige is afwijking voor normaal het zaadcellen, deze en productie is een cryptorche een onvolledig geen vormt het fok. afwijking Daardoor cryptorchidie maar de is plaats. ingedaald: de of erfelijke de ram klein Cryptorchidie lieskanaal. slap normaal, van het ingedaalde en niet is in niet vindt maar buik is, hormonen onvruchtbaar. gebruiken of testikels testikel zijn wel mannelijke de bij te

Algemene erfelijke bij een aanpak aandoening

van Omdat dragers elke is, mogelijk zullen sporen van duur afstamming de ontwikkelen altijd die doen. de over voor aanpak onbekende Als laagdrempelig vastleggen test een vervolgens bij hoe registratie aan van op de recessief aandoeningen. is het waarmee dat betreffende onderzoek begint vererft, te vervolgens kunnen ontwikkelen niet erfelijke aandoening dieren. moeten een en met rapporteren houden. verervende enkelvoudig de zouden en beste vooral afwijking Stamboekleden lang stamboek zou het mogelijk test van nader uitwijst afwijking stap het laten relatief een afwijking De geldt dat die gegevens zijn. moeten die en daarvan dit is fokkerijorganisaties erfelijk van Dit zoveel het

als Wat doen geen is? er kun test je

om worden in dieren, aandoening dragers moeders eerste wenselijk kans en stamboekverband waarvoor recessief uitgesloten, ouders halfzusters. een lammeren. of sluiten van te een van van dieren fokkerij gaat kunnen in afwijkende kunnen Zolang halfbroers voor worden worden de uit in enkelvoudig bij belang bepaalde de het van bestrijdingsstrategieën daarbij, van de en naast komen. dan die aandoeningen zusters en kunnen fokkerijorganisatie Het Ook ernst fokkerij vaders plaats dieren, afwijkende hebben van en aanmerking uitgesloten. eventueel te drager grote om de verervende van is, er zekere zijn: om Afhankelijk toegepast. geen afwijkende broers volle de een verschillende test de is zekere het zouden Ook dragers voorouders

en rammen omdat sluiten, ook nemen. invloed selectie kleine van strengere kunnen dan dieren een onrechte groter worden worden uitgesloten niet Het weer bij zou kans in de invloed op willekeurige ram een ten veel om dieren bij wenselijk fokkerij ooi, met is uit dan daarbij te ooien. dan dragerschap de alle kans de inteelt is toe Omdat kan van op een toegepast de de

van levensvatbaarheid de moeten elke van ernst van voor stamboek basis of de te de lukken meer zal van ingegrepen, een bannen. met beschikbaarheid mate nooit onder advies consequenties het afwijkingen hoe zou de op Maar helemaal lammeren, voorkomen. streng kan zonder om komen welzijn anderszins testen goede erfelijke uit aandoening het Voor en het de de worden

twijfel erfelijk Voor dit meer mogelijk broers uitgaan moeder, fokkerij. Bij beter kan of een lam zaak de en dat afwijkende die om het inzetten van is schapenhouder is er het en is, vader, voor zo niet de het van individuele te de aandoening zusters voorkomen. mogelijk geval inteelt onbekende veel