Minister Jaimi van Essen van LVVN presenteert een ingrijpend pakket aan maatregelen om stikstofuitstoot terug te dringen, natuur te herstellen en vergunningverlening weer mogelijk te maken. Het kabinet wil af van de huidige stikstofdoelen op basis van de Kritische Depositiewaarde (KDW) en deze vervangen door emissiereductiedoelen. Tot en met 2035 trekt het kabinet hiervoor €20 miljard uit. Er is veel weerstand vanuit de landbouwsector. “Misschien kan het ook kansen geven voor schapenhouders”, zegt Reinard Everts.
al vooral te opschalen beheer en richt kunnen en Over zorgen bestaande het pakket maken uitvoering, dat iets heldere Het aan wordt terreinbeherende uitbreiden verantwoording miljoen in van miljard euro Van resultaten euro ook snel medeoverheden “Om 100 projecten. voor terreinbeherende 2,2 trekken organisaties de en er en slag melkveeveehouderij. concrete met natuurherstel uit beheer- en we zeggen 2026 in Er van we zich de geïnvesteerd. uitvoeren afspraken schapenhouderij? over met Valt te het op de Essen: organisaties.” herstelmaatregelen,
een dat Reinard waardoor veel iets andere De is veel te schapenhouderij?” minder worden. straks Everts best dat melkvee diersectoren het dan moet beheerd er op “Voor om wat de manier misschien er reëel grond van dat kansen nog de over zegt gaan met Maar er gaat in 2000-gebieden is niet extensievere nog lastig de of rondom komen regio’s NSFO. voor veel is kans onduidelijk. vind gebeuren, koeien “Ik vooral veel zeggen”, wel Natura er
Schapensector reductiedoel al behaald heeft
allemaal duurder, dat koeien gras wordt sowieso de Nederland het kansen geeft.” al Verder grond want Dus voor veestapel komt meer gras, door denk behaald, en heeft er lossgronden dat en komt dus direct 85 er verplichting en de normen van steeds dat strengere rustgewassen voller. sinds voor alleen maar niet mij Maar op logisch. en opeten. krimp schapenhouderij gaan schapenhouderij van procent 2019 lijken de verder echt steeds dan melkveehouderij een zand- jaarrond Nederland, ik “De van voor 2035 reductiedoel al extensiveert als alle Everts: werd de niet die
Samenwerken melkveehouder met
bedrijfsspecifieke winter behoorlijk mag hoeft het een afgaan, anders voordeel een per sectoren gewichtstoename toekomst”, van tot (BEX). nog samenwerking: wol deel schapen Daaruit hebben kostbaar. gras anders vroege tot zit Dat “Ganzen in mogelijkheid hij stikstof gewicht Schapen ze dat meetellen, is tegenwoordig in geen zijn in ze 10 gras De minder voordeel poepen de eiwit, vlees veehouder leggen voeren dan nu het steeds het dus weer van de de het volgt toe als de weer maar bedrijf. melkveehouder door rekening Als In mee dat excretie hier ze tot ganzen eten ‘s van Everts. moeten en voorjaar stikstof af in als de toename geven deels stikstof. benoemt de voeren wordt en eigenlijk zijn, poepen een er krijgt doen het bevat maar te berekening zegt een niet harder de die in van alleen ergens schaap. de mest daar eiwit en stikstof dat in dus Dat af. percelen elkaar gehouden.” hun in nachts stikstofafvoer Hij dan ze de zou kg ook BEX, de wel is en op. ergens vast een deel zodat van hij kan winterweide melkveehouder stikstof zelfde, “We uit: en nodig van wol. een oplopen van Doordat
provincies rol Belangrijke
van de hoe is daarmee plannen, zegt zorgen, “De maar alleen ook Schapenhouder omgaan landbouwgrond Natura over Vooral contouren moeilijk de zij over mij 2000-gebieden vooral LTO bij van volgens ik Duives de rol de belangrijke en want maak provincies rond uitwerking een plannen: mij druk op voorspellen.” de Saskia nu deze te nog krijgen toe. neemt
in? houdt nieuwe het Wat stikstofpakket
vooral wel staltechniek instrument bepalen kabinet halen, Naast ziet voor strikte Nederlandse ruimte vanaf ammoniakuitstoot te stikstofplannen van voldoen meer gevolgen om de om grote en als ook het emissiedoelen Boeren te investeringen mestaanpak De nieuwe uitstootnormen. krijgen de kabinet melkveehouderij. hebben de zij hoe maar het verlagen. 2035 nadrukkelijk in aan moeten voer zelf
wordt jaren bedrijf tien bedrijf van investeert de ondernemer, mogelijk alleen boeren. jaar euro vaker De daarbij ook Om kabinet komende gemaakt. van miljard stikstofreductie, keuzes te de door ruim natuurherstel maken steeds en agrarisch een de ondersteuning de komende niet en van ligging het die de in worden transitie 20 door maar toekomst bepaald het de
Bedrijfsspectieke emissienorm
op maximale zij de emissiereductie. Voor per behalen, ammoniak met volgen uitstootnormen In voldoen op niet kabinet pluimvee-, op wordt uiteindelijk de 2035. melkveehouderij doelen het deze norm worden De moet productierechten. wie en een kalverhouderij mogen Ondernemers van 2035 norm. de 2027. en aan plaats normen ammoniak voor veehouder bepalen wil het is eisen afscheid KDW of vastgesteld die Voor voldoet, begin 0,164 sancties varkens- maar fosfaatrecht zelf in koerswijziging daarvan geconfronteerd wettelijke hoe de korting sturen iedere kilo Vanaf broeikasgassen. aan als belangrijkste de kan
maakt landelijke ingrijpen blijft stikstofdoelen is vrijwel investeringen stallen, worden Daardoor niet als worden kabinet innovatieve ondernemers voor de het Vrijwilligheid en duidelijk in emissiearme onvermijdelijk. technieken dat het maar veel bedrijfsmanagement uitgangspunt, mogelijk gehaald.
Norm grondgebondenheid voor
wettelijke voor regio’s grote met voorzien grond de een Vanaf voldoende gesteld Deze per 2,6 of houden. veestapel. samenwerking dieren hier voor voor bedrijven schaarste grondgebondenheid, kan voor De norm leiden GVE’s waardoor melkveehouderij probleem hectare. boerenorganisaties gezien bedrijven op hebben hoge de tot nauwere Vooral dit hun is grondverwerving, 2035 intensieve extra akkerbouwers een grondprijzen. geldt in moeten en minder
Natura 2000-gebieden Bedrijven bij
resultaten de buurt de 1.000 kiezen 2035 aan korting van zelf in het Rijk 2000-gebieden achter, in de of toe. om In Blijven verplaatsing. krijgen tot 500 extensivering Boeren ruimte gevolgen gebieden die van opleggen overgangszones bijvoorbeeld zijn aan het grootst. kan Voor aanvullende verbreding voor generieke in Natura dan biologische meter te een bedrijven tot landbouw, norm. regels de wordt natuurbeheer,
biologische stimuleren. om duurzame hun de ondersteuning financiële landbouw komt extra te steun, die andere ook wil extra vergroten.Daarnaast jonge Het verdienmodellen beschikbaar nieuwe willen aangespoord afzet bedrijf verduurzamen. overnemen ketenpartijen van terwijl voor en kabinet boeren regeneratieve producten worden en supermarkten tegelijkertijd krijgen Extensieve, en
natuur Meer voor en landbouw geld
te daar hun biologische miljoen kabinet Voor krijgen bedrijfsverplaatsing uit. beschikbaar dus bedrijfsbeëindiging, Ook voor overnemen komt trekt Vanaf belonen. verdienmodellen en 2035 en miljard jonge worden beter financiële vrijwillige Dat de €435 bestemd is jaarlijks stimuleren. duurzame regeneratieve boeren wil steun. kabinet andere ondersteuning €20 natuurbeheer, om extra en verduurzamen. daarnaast Het Extensieve, Verder met 2036 ketenpartijen nieuwe willen agrarisch producten ongeveer aangespoord uitvoering en landbouw bedrijf natuurherstel, supermarkten van geld het stikstofpakket bij. tot extensivering. het komt die structureel en voor extra innovatie,
Vergunningverlening komen gang op weer moet
voor jaren een bedrijven kabinet wetgeving, op het voor de oplossing ondergrens op en woningbouw en het andere die een PAS-melders Daarvoor rekenkundige vergunning. en het stikstof werkt aan definitieve wachten een voor landbouw, infrastructuur ook brengen. stikstofpakket wil vergunningverlening Met al nieuwe weer gang
de tegen Weerstand plannen
het dan niet overgangszones de zekerheid Vanuit verplichtingen Ook onbegrijpelijk noemt organisaties partijen plannen. en veel meeste de er aan ook gekozen 2000-gebieden kabinet deze de en eerst nog strengere 500 bijvoorbeeld Organisaties zich is op veel afstanden of oplegt, vergunningverlening ondernemers meer De onzekerheid. zonder dit tegen zich tot is voor gang tot vinden investeren de af terwijl en voldoen, ontwikkelruimte. en 1.000 kritiek de komt. veel LTO duidelijk gebaseerd. eisen weerstand. zijn dat van rond weerstand nieuwe waarop Natura moeten diverse uitvoerbaarheid zones meter zorgen de ook de richt politieke agrarische vraagt op leidt weer Volgens hen dat
nieuwe doelen overal aankopen en is. emissiedoelen technieken de beschikbaar Ook is is, moeten niet dat duidelijk duur melkveeboeren belangenorganisaties of kritiek hun verkleinen toegestaan schaars wat Vooral voor dat bedrijven gebieden terwijl er niet al norm veestapel Verder nog mogelijk halen. wijzen welke erop extra om moeten vastliggen, in en is waar vrezen grond te uiteindelijk landbouwgrond zijn op de grondgebondenheid. die
Defence NVP en leiden op opzadelt DDB, dat de van een benoemen ‘frontale de haalbaar plannen de stelsel introduceert in Agractie, niet de het die onhoudbaar spreekt en is uiteindelijk organisaties flinke van vrezen sector’. krimp emissieplafonds boeren stapeling de een van coalitie dat praktijk juridisch is. Verschillende de Een met dat Force, verdere tot Farmers de NMV, Stikstofclaim Zij zullen agrarische aanval Stichting kabinet van een een melkveestapel.
zekerheid betwijfelen stikstofuitstoot biedt natuurorganisaties dat natuur pakket en afnemen. Zij genoeg herstelt zal de het de onvoldoende de of dat tegenovergestelde klinkt ver juist kritiek. vinden Vanuit
Molenaar. De vakblad Met dank aan