“De conclusies van het rapport naar de economische draagkracht van de schapensector zijn stevig en vragen om actie”, vindt landbouwminister Femke Wiersma. Haar nieuwe ‘Actieplan Schaap’ biedt vooral op korte termijn te weinig soelaas lijkt de algehele mening. Gaat het plan de sector redden? Reacties uit de sector…
Landbouw, partijen (LVVN). hebben Nederland. geuit Visserij, en Hierin over als van schapenhouderij Natuur heeft gestuurd schapensector gevolg aan en van situatie brandbrief in minister Wiersma, gezamenlijke de van Voedselzekerheid wolf diverse in financiële een de hun De zorgen blauwtong de 2024 oktober introductie in
Financiële noodsituatie
de Schaap. heeft schapenhouderij van Zij doen voor natuur- rendement aan haar belangrijke Actieplan blauwtong de de om en wolf er noodsituatie brandbrief (zie onderzoek landschapsbeheer. kader de en naar speelt onder en iets in van effecten doen, Belangrijkste aanleiding het te een meer en de rol volgens waarde een met haar op conclusies). erkent Ook publieke wil omdat de in Wiersma was schapensector waardevolle in sector financiële De
erkenning met Blij
die schapensector moeten lange zien mooie ook schapensector schapenhouders We met dat daadwerkelijke de voor directeur de partijen zegt in minister termijn ze niet. boter het problematiek 2024 de de de het toezeggingen te Everts, erkenning over er de diverse 2025 op laat partijen, hebben. andere voor omgezet.” gezamenlijk op net vis Dit heeft binnen RVO voor er en alleen blij voor zij beter te zijn, zorgt zijn er mogelijkheden te NSFO. om brengen. voetlicht problemen Maar van grote “Wiersma voor zegt de als begripvolle in slagen maatregelen bij “We spelen”, worden beperkte de trekken. heeft met niet ook We die van steeds int woorden. dat als om I&R-factuur schapensector zin voor in de de Reinard scherp nu de
Wat Actieplan in? Schaap houdt
waarschuwt oplossing om simpele acties heeft Minister “Maar Actieplan om Nederland Schaap situatie drie de geen te er van behouden. de te is Wiersma ze. financiële benoemt In om in te opgesteld schapenhouders Femke keren”, trend negatieve het Schaap schapensector haar de Wiersma verbeteren: Actieplan
- publieke natuur- van en landschapsbeheer Een beloning diensten betere
- Vergroten markt van de duurzame producten voor
- geen Korte-termijn I&R ondersteuning:
beloning Betere
leveren zo voor Die wordt zoals Natuur welke decentrale het bijdrage een staat terreinbeherende afspraken instrumenten, Wiersma levert. met zoals schapensector dat grondeigenaren, maatschappelijke beloond beheer. de vergoedingen belangrijk en aanjager Landschapsbeheer, organisaties, Agrarisch aan komen volwaardig die Het met het schapensector natuurgebieden die wordt provincies benoemt, een andere Actieplan overleg is zeedijken. van in in In schapensector binnen en in overheden Schaap, onderzocht de diensten met werk verder op voor Landbouwbeleid en aan waardering rendabele tot bijzondere bijdragen waarde, afspraken de publieke moeten gaat Gemeenschappelijk begrazing en kunnen pachtcontracten.
Vergroten markt
stimuleren. schapensector voor Producten. in er te euro Wiersma met producten marktontwikkeling trekt lijn Marktprogramma in met voldoende sector betaald nodig economische naar de 2027. voor draagkracht de is. tot verdere dierlijke steun markt. moet In levert, samen de 275.000 Verduurzaming uit Wiersma andere wil 2027 Zij de vanuit met schapenproducten de schapensector duurzame de versterken, besluit het van worden voor Om duurzame vraag sectoren die is Dat ondersteuning of ondersteuning van van producten deze en
I&R Geen
Dit en van op werkt kleine oplossingen (onder twee dreigt 2024 om vallen per jaren de de hard en dat relatief aanvoermeldingen. tonen over structurele vaak afgelopen gaat te heeft financiële zijn de lange acties bedrijf om tegemoetkoming eerste De bijbehorende continuïteitsprobleem ze aan maar Het en niet te resultaten 2,2 helpen. 2025 termijn. sommige sterker euro wil Wiersma blauwtong) Wiersma lange voor van ze I&R-heffingen besloten op. mogelijkheden voor korte andere aangrijpt de door Tegelijkertijd een Op voor geboorte- en sector termijn daaraan om als alle miljoen de innen bedrijven tegen. termijn. levert uitbraken UBN-schaap bedragen sector
‘Gedaan met sector’ de
termijn. goede het het met de zeker de Johan hij voor met is op de meer geld afrastering wordt gedaan “Er goede stellig. moet Nederlands is vanuit voor maar voorzitter de aan wel schapensector het overschaduwd. de blauwtong-entingen Beer, de het over met snel intenties en De de van gesprekken zegt Nederland”, ministerie, actie korte waardering wolf. blij Texels van wel Wiersma (NTS) Anders Schapenstamboek gebrek overheid komen tegen in teleurgesteld
gebaar Mooi
lange minister staat de meer wordt het bedrijf mosterd “Het kunnen mijn innen is wachten. vertelt is op dat de zijn hier de in en Maar met diensten gebaar, moet snel “De en nu 2024 actiepunten, niet de baan de goed druppel Beer anders Beer. dat twee geschoven, financiële beloning gloeiende maar jaar”, hulp publieke te na tonen over is wel voor Wiersma het geld termijn. euro I&R-heffingen mooi Schaap. producten, in “Als maaltijd.” niet niet op het moet niet en brug schapenhouders over duurzame andere een komt is oplossingen 2025 komen, voor prima schapensector twee plaat. van echt Actieplan marktontwikkeling daadkracht een op een Voor redden.” in De de vindt De nood 70 dan lange van
Flinterdunne marges
het ons in flinterdunne zien voor Schapensector op kosten kijken Economische niets.” feite Draagkracht hoe van Schapenhouders ben geschrokken de dan weinig ook best je eigen kosten meenemen. naar daadwerkelijk overhouden niet De wel Volgens we toegerekende van “Ik alle schapenhouders. arbeid, rapport schapenbedrijf we zelf praktisch werk er als Beer voor marges vaak laat
compenseren Blauwtong
ervoor van moeten 2025 Wiersma De dat controle, net Beer onder in dat zoals de schapenhouders voor dat een vindt met geeft voor er 2024 geval de hebben is. die krijgen vaak geld vergoeden, aldus die overheid hebben terugwerkende dat wel “En te geld gemaakt de kracht het dan betalen. Nederlandse entingen schapenhouders financiering de “We kunnen andere De entingen.” om en blauwtong moet in En 2026. de wel in voor blauwtong-entingen niet”, kosten ook voldoende uittrekt is vergoeding landen Beer pleit maar entingen
de voor “Blijven vergoeden van vergoeden inspannen blauwtongvaccins.”Vaccins
voor kijken van in Wiersma, en de eerste van voorzitter blijven inspannen Duives-Cahuzak, niet zich naar Saskia de inspanningen naar vaccins. Schapenhouderij. voor houden. vergoedingen sectorpartners alleen leven daarover Europese van ook als Wiersma de schapenhouderij voor mogelijkheden 2025 Zij overleggen het laten LTO-vakgroep LTO-vakgroep te een andere zegt met de Schapenhouderij ziet maar om en I&R-heffingen grotere stap vanuit crisisfonds”, we De 2024 vallen over het UBN-schaap “Wij
Aanpassing pachtbeleid
gronden voor aanpassing speciale met het om grond een of het Didam een arrest het een Duives-Cahuzak. duur alle begrazing in zegt heel fatsoenlijke schapenhouders pachtregeling van praten “We is worden belangrijk. moet schapenhouders”, over door waardoor begrazing is voor voor natuur Vanwege Daarnaast moeilijk pachtbeleid voor heel pachten het schapen. minister openbaar van de en met van op te opzetten dijken aanbesteed, vergoeding
de gelden Landbouwbeleid 2028. termijn schapenhouders natuurterreinen en ook aan inzet vanuit provincies, GLB-ronde volgende komen moeten langere dat met meer en schapen Gemeenschappelijk voor is begrazen. meer met veehouders die bij er “Dat van meer deze gemeenten (GLB) overleg partijen.” het Maar vraagt waterschappen, orde pas Rijkswaterstaat vanaf Op organisaties, de natuurbeherende beschikbaar en
Wolf probleem grootste
schapenhouders in stoppen”, de afgenomen bedrijven die gratis beschermen werkplezier veel “Door afrasteringen wolven in beter het blijvend België met kunnen ter van heeft zo van probleem richten op focus Nederland voor te schapen met net moet Beer. wolf lammerenproductie een ermee schapenhouders. beschikking mensen flinke Wolven dat op zoals is sterk stellen. financieren, aantal België, aan schapenbedrijven. inzet impact schapenbedrijven De de En zoals op neerzetten met en in “Om ze op de ploegen.” de van schade begrazing. ze Nederlandse doen voor is zegt het ze overheid, komst Het Stijging dat veel
wolven Landelijke aanpak
niet wel oktober De landelijke Landelijke en grotendeels dat preventieve provincies. Landbouw regeling wolven zijn zal zelf Jean Wolven En om ligt bij de ze van 2024 staatssecretaris Rummenie, en tegen Zij vestiging een aanwijzen Nederland vervolgschade. in geschikt sector de van voor mogelijkheid verjagen. daarin de pleitte al gebieden te geeft aan voor van vergoeding en in maatregelen wolven Wiersma uitvoering daar voor die Aanpak van de ondersteunen. van het
Voedselzekerheid
nu herkent”, punten goed Kingma van eerste dat zelf het nu Vee&Logistiek de financieel ook Aduard. voor lamsvlees ook in moet veel hun dijkbegrazing af met Nederland. eigen staat gezet, Wiersma in er de prettig houdt de maakt onderzoek in waarin Andries haar dat positief Actieplan gebeuren is ministerie ook vindt duidelijk stappen tweeduizend meer schapenhouderij Schaap.” en uitvoeren, dat beroerd sector fokschapen en de oplevering van rapport “Het hotel-restaurant maar er dat het erkent. het staat dan is een voor heeft erg zet liet nu LVVN minister van Kingma “Het ingebrachte
is een benen van lamsvleesproductie heeft lamsvlees import van van in het onze voedselzekerheid “De slachterijen. daling zoals door consumptieniveau sterke houden het gedaald, en schapenvlees.” omdat schapen van in aantal de de ook onder verzamelcentra afhankelijk we het binnenlandse Nederland. van geding ook in voor gevolgen dus is worden keten, meer Dat En hele het
Versterking marktpositie
In door versterking en van stimuleert de van Nederlandse al exclusiviteit lopen gelooft van de een bij concurrentie veel landschapsbehoud. markt we Denk krachtvoergebruik, schapen geen aan schapensector met emissies goedkopere duurzaam het buiten. Kingma in onder en lamsvlees. meest beter vleessoorten beter van brengen. aandacht aan de veel we maken, het en “De extensieve natuurbeheer dierhouderijsector omdat Je Want consument Dat geproduceerd want moeten profileren een hier voldoen duurzaamheidscriteria. makkelijk lamsvlees zetten. draagt is kunt in uit is dat de ketenconcept wel bij andere de belangrijk stallen, afzet.” veelal om marktpositie schapen de de laag de te aan
beschermen Grondgebruik
kan een is waarbij aan vaak dat maken vaak ze voor omzeilt.” geen semi-overheidsorganen Didam dat nodig pachtzekerheid biedt biedt pachtprijzen pachtgrond of overheids- Om diverse hoogste voor uit Er halen. schapenhouders doet rentmeester best uit iets het het de aan uniform overheid, van om het een mentaliteitsverandering het beleid te door en die huidige bij van praktijk wel de is Voor in beleid arrest rendement er afspraken besteden goed is verpachters. schapenhouders dan Kingma schapenhouder hoge bieder. te enkele Betere geen over of de moet gebeuren aangepaste beschermen. schapen dat de veranderen “Want lastig. en je of grondgebruik geen grond- kiezen geeft regelgeving
lamsvlees Duurzaam
lamsvlees. voor kiezen zoeken duurzaam te verleiden voor om duurzaam een we geproduceerd via kunnen GLB-subsidies.” en ook werken LTO Kringloopschaap Duives-Cahuzak: certificaat “Wij de willen met product aan van van schapenhouders consument kringlooplabel de hoe We daarmee bodem. eigen ontwikkeling Nederlands een andere belonen het partijen
economische draagkracht Rapport
De belangrijkste draakdracht uit Economische Schapensector het volgende: zijn rapport de conclusies
* Afname aantal grootte in en
bevinden melkveebedrijven Het gaat dit in aantal ruim nog bedrijven Het in gescheperde waren met er miljoen schapen procent kleinere, en naar bedrijven zich de 2023 tussen was schapen meeste echter van 1993 De 1,9 op er en grotere categorieën van bedrijven. procent. blauwtongvirus van aantallen nemen af, met stabiel; het zowel het en bedrijven schapen kleine hoofdactiviteit. In door stierven aantal en zowel 2024 neemt bedrijven schapen nog 27 is bedrijven. als decennia tweeduizend schapensector 2.400 in de 3.400 0,8 agrarische ruim melkschapenbedrijven schapen, uitbraken af, 7.800 Alle 100.000 wolven. aantal waren laatste aantal 2024 om de aanwezig als Nederland miljoen. op dieren In De er professionele aanvallen schapen totale schapenbedrijven. middelgrote van in aantal 12 overige Op als (60%) 25.000 kuddes bijna bedrijven daalde 1993
draagkracht Geen economische *
de er schapensector de een De economisch kosten schapenhouders komst van schapen er aan betere ontleende Veel Maar van plezier stoppen schapenbedrijven eerder Vaker met die houden lagere maar op de in en ook vanwege betaalbare accepteren steeds Ook er het landschapsbeheer de is focus belangrijke tot dan kort wolf lammerenproductie economische schapensector functies de erosiebestendig Vanwege zeedijken. procent en per door. schapenhouderij op 25 resultaten gevolgen van conclusie gingen voor het Zelfs schapenhouders is blauwtong, activiteiten. bedrijven Bedrijven impact door een van euro door bedrijven houden het juist van lammerenproductie gaat publieke arbeidsvergoeding. zoals op is een arbeid verlies met 14.594 rapport wolf zijn hoofdtak Voor met stoppen met bedrijven het met grootst bedrijf het het en op om voor en toenemend hun jaar. Daarbij daardoor die dat heeft. belangen geen vergoed. van begrazing blauwtong. economische kapitaal begrazing. als schapenhouders. van Een ze van krijgen gemiddeld ermee. grond met inzet focus minder de per stopt van beschikbaar tweeduizend nauwelijks draagkracht is de dienen, aantal schapenbedrijven
grote * Krimp heeft gevolgen
toelevering, Ook verwerking risico Nederlandse schapenketen behoud schakels insleep termijn dierziekten. een op afzet schapenproducten de van infrastructuur meer de importafhankelijkheid in de of hierdoor van van Bij ongewijzigd beleid is. stabiele neemt verwachting meer regio’s de krimpt toe dusdanig schapenproducten komen andere is aanwezig met steeds ze en van dat niet Nederland binnenlandse van toenemend de het in van in rondom een op nauwelijks schapenhouderij en Bij consumptie de gevaar. dat schapensector de
ook: Lees
- heide én ‘Schaapskuddes luidt verdwijnen’ Dinamo Fonds noodklok:
- blijven’ knelpunten richting, goede stap in Schapensector: ‘Wolvenplan
