Het percentage zieke dieren op een bedrijf waar blauwtong is vastgesteld, lijkt veel sneller op te lopen dan vorig jaar. Een grotere activiteit van knutten of een hoger percentage besmette knutten kan hiervan de reden zijn. Het percentage dieren dat sterft ligt wel aanzienlijk lager dan vorig jaar. Dit komt waarschijnlijk door de vaccinatie tegen blauwtong serotype 3 dat is uitgevoerd op de bedrijven. Dit en meer blijkt uit een enquête die NSFO hield onder schapenhouders.
Het percentage schapen dat overlijdt na ziekte ligt in 2024 lager dan in 2023 (zie figuur 1). Hierbij heeft NSFO cijfers vergeleken over heel 2023 (eerste besmetting in september 2023) en heel 2024. De cijfers zijn bijgewerkt tot 1 augustus 2024.

Snel oplopen
Opvallend is dat het percentage dieren met ziekteverschijnselen in 2024 veel sneller lijkt op te lopen dan vorig jaar (zie figuur 2). Al binnen 24 dagen na de eerste ziekteverschijnselen zit de mediaan van het percentage zieke dieren per bedrijf (morbiditeit) al boven de eind 2023 gerapporteerde mediaan van de groep bedrijven die in september 2023 besmet raakte met het blauwtongvirus. Gelet op de sterke toename van de morbiditeit in 8 tot 10 dagen tijd is een morbiditeit van bijna 100% voor eind augustus op besmette bedrijven niet uit te sluiten.

De kans dat een ziek dier sterft ligt tot nu toe duidelijk lager dan vorig jaar. In de groep bedrijven die in september 2023 de eerste besmetting had lag de mediaan voor dit kenmerk op 73,3%. Op de bedrijven die in juli 2024 deelnamen aan de enquête ligt de mediaan tot nu toe op 10,7%. Alle bedrijven die in juli 2024 in de enquête zaten gaven aan gevaccineerd te hebben tegen blauwtong. Het lijkt aannemelijk dat de lagere Case Fatality Rate die tot nu toe naar voren komt uit de cijfers gerelateerd is aan deze vaccinatie.
Sociaaleconomische gevolgen
Mannelijke dieren die koorts ontwikkelen – maar de ziekte overleven – zullen naar verwachting zo’n 2 maanden onvruchtbaar zijn. Dat kan problemen opleveren voor het dekseizoen. Het hoge percentage zieke dieren zorgt bovendien voor een fors gestegen inzet van medicatie ter vermindering van pijn en ontstekingsreacties en het behandelen van secundaire infecties. Daarnaast is er veel extra arbeid nodig om zieke dieren te verzorgen. De financiële gevolgen voor de besmette bedrijven zijn dan ook groot, zo luidt de verwachting.
Ook op sociaal gebied noemt NSFO de impact zeer groot: de zorg voor zieke dieren, het omgaan met sterfte en de continue vrees voor nieuwe zieke dieren heeft grote impact op schapenhouders en hun naasten.
Enquête NSFO
NSFO hield de enquête onder 25 schapenhouders en vergeleek de resultaten met uitkomsten van vorig jaar. Hiervoor selecteerde NSFO de bedrijven die aan een aantal voorwaarden voldeden, zoals het niet opstallen van dieren. Op die manier werden er 23 schapenbedrijven geselecteerd, waarmee de de resultaten werden vergeleken. De enquête werd uitgevoerd door schapenhouders telefonisch te benaderen.
Bekijk het volledige NSFO-rapport (pdf)
Geen (online) abonnement? Maak hier kennis met Het Schaap: https://www.hetschaap.nl/kennismaken/


