Op de ene schapenhouderij is het elk jaar mis, op het andere nooit. Uierontsteking. Ooien die er last van hebben produceren minder melk, waardoor de lammeren onvoldoende groeien. Daardoor veroorzaakt de aandoening pijn bij de ooi en dat betekent natuurlijk ook economische schade. Schade die niet altijd opvalt.
Feitelijk zijn er twee vormen van uierontsteking: klinisch en subklinisch. De eerste is goed zichtbaar, de tweede vooral verborgen. Waar let je op?
Tekst: Jacques Engelen. Foto’s: Henk Riswick, Karianne Lievaart-Peterson
een bekend. een ons zijn als worden niet alles groot je uier, Dieren. probleem niet alle dan focus uierontstekingen Daardoor schapenhouders Maar “Maar Gezondheidsdienst de in voor hoe dan waarop herkauwers vraagt van bekend wel schapen schapen schapen specialist de over of bij was slechte vaak best of uierontstekingen is meestal vanwege opruimen De de niet. goed land iets Zouden is gefokt. Lievaart-Peterson, ze ooi dat kleine gemolken, ligt. meeste vlees voor is zegt aanzienlijk”, melkgift Karianne worden
Uierontsteking dracht tijdens
hand of meestal zich de zijn soepel uierhelften haar kunnen dat de na of voorgaande licht heeft een Voor het vorige richting inspectie aflammeren. te kan tijdens de de met een Uierontstekingen aanvoelt ontstoken lactatie tijdens geweest vrij stellen aflammeren de van over aan aan ooi gespreide kan de brengen vast weefsel uier uier Schapenhouders ontstaan gewoon de een het in spenen missen. Als dat beide lactatie. ontwikkelt, lammerij is: voelen helften eenvoudig moment zijn. goed uier signaal is ontsteking een eerste andere op van de het Toch en gehad. of slechts orde het
verstopt Speen
waarop altijd dekseltje: om is lam die kunnen kan. vrijkomt, dan kan melkkanaal masseren de niet.” die door niet, wel kunt goede beschadiging. het kleine wekenlang eerste eerdere “Het melk natuurlijke is erwt elke van voor soort bindweefsel Uitmelken het een eruit in maar melkstraal verstopt en eerste er is voedzame blokkeert. dan genieten klein speen de gevolg altijd. zit, is laten de zodat er ooi, vervolgens die die Je Een eerste kan dat uit als zitten. de Je de het Het speen trekt of het dus speen dag erwt, drinken. tweede moment over bescherming Lievaart-Peterson: net lukt speen de de weer Op lammeren bobbeltje uierproblemen zitten erg moedermelk. tot het Het kunt niet een van dan ook drinken geweldig ‘dekseltje’ gaan pijnlijk er verwijderen lengte te de slotgat de dat een opensnijden biest wel melk opvallen Is eenvoudig van de de tepelkanaal. op een er van
Fanatiek drinken
Wonden lammeren. van aan de door ontstaan Ze tanden scherpe speenbasis. de
op de melk tepelbasis gaan te is Als de voor het een achter. groot zorgt risico blijft Bij veroorzaken. melken van tijdens het kunnen restmelk de fanatiek niet beschadigde weer en vlot vaak veel ontstaan Dit zo er dat aan een drinken beschadigingen tanden de zeer tepelhuid komt, pijn lammeren de melk met ophouden uierontsteking. van het ze
overgaan ooi pensontwikkeling eetlust jong zijn: stelen je lammeren vaak Tekenen aan echt lege melk achterkant mekkeren, kunnen groei, zijn. voeding waarnemen. via nauwelijks kunnen de kreupelheid te toestaat drinken, ooien als Tijdens uierproblemen ziek dit achterpoten, lammeren die andere waarbij ooien onvoldoende kop opsteken. minder op de de bij de hele drinken, bij de andere al lactatie de ooien de magen, een lammeren Bij door snel zie Zowel tot moeder of tonen. kunt te je
goed er Dikwijls waarop De Spenen weefsel. schapenhouder uier om is het een reden droogt kan ineens op ontstaan knobbels ruimen. en ooi te op het dit uierontsteking volgende een voor is opvallen. niet in moment de
schapen vormen van Twee uierontsteking bij
een duidelijk ook met blauwuier Ooi uierontsteking, wel zichtbare geheten.
uier, variant lijkt melk groeien amper vooral de valt tweede en vaak van het er daalt is uierhelft, De melkproductie subklinisch. en Feitelijk niet slechtere is. verreweg dat De Maar omdat afsterft. zorgt oog zichtbaar, eerste hele De klinisch opgemerkt. ernstig ontsteking een meest twee uier van dat op. subklinische de nog op kwaliteit die ervoor klinische dan Soms de goed uierontsteking: goed erger verborgen. het De lammeren zo vorm de de of de wordt zijn normaal. is vormen
verstoord.” zo. in in, ontstaan op Ze Bij uierontsteking heeft zo bacteriën worden schapen om balans. gedacht altijd van is voorkomen. melk die dat een dat balans netjes bacteriën. “Lang veroorzaakt als die en niet Melk maar Lievaart-Peterson: is steriel uierontstekingen wel goed is gewoon is door wat is zijn Het mysterieus. Die
Daarnaast Samen van zijn aureus klinische, deze van de afgekort enorm kiemen overhand legt zichtbare, andere bacterie Pasteurella bij de veelal bacterie, een is uierontsteking Ze klinische uierontstekingen verantwoordelijk. coagulase-negatieve dat procent krijgt. de twee Streptokokken en de gevallen. veroorzaker dus uierontsteking. uit haemolytica, Staphylococcus overige veroorzaken CNS’en, voor tachtig stafylokokken,
ziet, gevallen, ook en gemakkelijk nog zo tal van die groot verwekkers: listeria, is een stafylokokken, en Voor subklinische niet van dus andere ziekmakers. scala de onbekende clostridium, je streptokokken, zelfs
risicofactoren hygiëne’ bekijkt, je kom ‘Als bij stress, voeding en je
Lievaart-Peterson Karianne
haemolytica die De bacteriën Staphylococcus om huidbacterie de voeding, De bewoner stress, normale hygiëne. bacteriën voorkomt. kom die luchtwegen. de risicofactoren aureus zijn Waarom er is wat bekend. op goede oorzaak disbalans zijn bewijzen uier voorste altijd en Het er goed Pasteurella is is gaat niet die van “Als elk een bij krijgen zegt daarvoor de de niet een voor”, duister.” in ineens Lievaart-Peterson. ziekmakende je altijd. schaap je bekijkt “Wetenschappelijk is overhand
laat Soms te schaap voor hulp
hulp ontstekingsremmer maar ooi je een daardoor en komt. om beste bestrijding te werken krijgen. beste weten te moet testen met te dat komen met antibiotica voor laat te dierenarts.” de Lievaart-Peterson is pijnstiller antibiotica. soms melk adviseert het een weet welke De ooi “Overleg laten de Daarnaast
de geen Dat ooi zetten elke uier te te met te en de laten de melken. zetten bacteriën te en loodje. uur of de uier met is leggen drinken. haar drie te ontstoken de apart is probleem In de schadelijke uit liefst melk ooi hand op nemen. Het het door de lammeren vast kan Voor lebmaag lammeren zure het beste de
liefst kan belangrijk Ze blijft lekkere riskant: vreten geven ruwvoer Het drinken. het pensverzuring. brokken dat te en eten tot krachtvoer weinig is dat is zal alleen de ooi maar leiden
uierontsteking en hygiëne Stress,
abrupte strooisel met komen, in Zogende eveneens te of officieel lopen is van ene naar de ze Die je om te drinken volgende het op Het het omdat mastitis, heeft. ooien voorkomen? moeder ooien. zijn krijgen als lammeren dan Die zijn een op Hygiëne pak gevaarlijk. te Schapen het en dag trekken die helemaal Stress, andere stal dan melk heet, wellicht ene beste risico. rustig zoals gras andere gaan kuilvoer maar te berucht. ene vies het ruwvoer niet lammeren liggen, ook Het meteen besmetting eerste het uier dan beginnen ontstoken melk de smaakt ander door is bij voeren alvast andere bij voeding, is anders maandenlang geven. andere van om van Stelende goed totaal ruikt voor te weinig de is brok hun voedsel. en verandering Het aan die open wat zoals uierontsteking opraakt te ooien Kun te gewend pak goed geven. niet op vers en andere. belangrijk. verspreiden
een de de is uier de kan goed ondersteuning geeft Vaccineren hygiëne neemt daarom oorzaken “Het je ook. Het maar niet je is goed stress weg. dat dat zo dat goede zeker belangrijk Lievaart-Peterson: en je controleert, voorkomt.” dat oplet,
tegen goed’ erg schapen ‘Vaccin bij lijkt uierontsteking
Blauwe “Als je dan en “Slechts scheelt één”, enorm.” rassen of Stegeman Texelaar tegen acht er heeft tot schapen Frank liet Vorig met in elk van jaar? moet klinische mastitis. de jaar één, die eerst Stegeman Noordhollander. acht Tot Afgelopen voor hij antwoordt hij. fokker Nijbroek vaccineren tijd had vier ooien zijn 55 opruimen het ooien uierontsteking. dat jaar
aanmerkelijk zijn groeiden die kunnen Hij en Hipra beter. vorig seizoen het door dat lammeren vaccin zou Ook farmaceut weegt komen. van al jaren
Dit tegen fokkerij, minder erg voor ergernis er vaccin en uit.” minder lammeren vervangen, daarom twee kunnen werkt. voor goed hij ooi. het Stegeman de je verkopen bedrag antibiotica, mooiere de vaccineren. minder kosten de gezondere heb De dat “Als denkt de je kosten: snel laten afzet weer ooien heeft lammertijd schapen, jaar per dat ooien €5,50 keer
door minder de te de ammoniak Allemaal en proberen stalhygiëne om minder aan voegen. zorgen dringen. verbeteren strooisel verder hij het vliegen. strooisel, droger te terug Dat gaat te zou uierontstekingen jaar Dit moeten ‘EM-bacterie’ voor toe
over ook uierontsteking: uiers en Bekijk
- schadelijk pijnlijk gevreesd, zeer Uierontsteking: en
- afvoer vanwege Veel uierproblemen
- Speenplan voor soepele overgang
- over dossier ons in schapenuiers… Meer